Վասպուրականի Մարդաստան գավառի, նրա բնակիչների ու Մարդպետունի նախարարական տան mard և քրդերի kurdioi անունների անհամատեղելիության մասին


Հայոց հնագույն Արծրունի նախարարական տոհմին պատկանող Վասպուրական նահանգի գավառներից մեկը կոչվում էր Մարդաստան (Մարդոցայք, Մարդոցեք), ուր ապրում էին հայկական մարդ ցեղի մարդիկ` մարդերը: Այս գավառը տարածվում էր Մակու քաղաքից արևմուտք, Կոտուրի լեռների արևելյան ստորոտներում (Վասպուրականի հյուսիս-արևելյան մասերը, ներառյալ Նախիջևանը): Մարդաստան գավառի նախարարական տոհմը կոչվում էր Մարդպետունի, իշխանը` Մարդպետ կամ Հայր Մարդպետ, իսկ ռազմական ուժը` մարդպետական գունդ: Այս նախարարության մարդպետական գունդը Հայր Մարդպետի գլխավորությամբ 451թ. մասնակցել է Ավարայրի ճակատամարտին և իրեն դրսևորել լավագույն կողմերով: Մարդպետունի նախարարական տան պարտականությունն էր եղել հսկել արքունական կալվածքները, արքունի գանձերը, ամրոցներն ու կանանոցը: Read more of this post

Portasar or Gobekli Tepe?


Portasar is situated in the South of the Armenian Highlands, 15 km south-east from the old city Urha /Edessa, Urfa/ of Armenian Mesopatamia. The discovery of the cultural layers/three layers/ of Portasar shows that it was a religious-ritual centre for sedentary people for several millenniums. The territory is in Armenian cultural area.  Read more of this post

Անդրադարձ Պորտասար անվանը /Պորտասար թե՞ Գեոբեկլի թեփե/


Պորտասար հնավայրը գտնվում է Հայկական լեռնաշխարհի հարավում`  Հայկական Միջագետքի   Ուռհա  /Եդեսիա, Ուրֆա/  հնագույն քաղաքից 15 կմ հյուսիս-արևելք:  Պորտասարի մշակութային շերտերի /երեք շերտ/ բացահայտումը թույլ է տալիս ասել, որ այն մի քանի հազարամյակ եղել է նստակայց մարդկանց կրոնա-ծիսական կենտրոն: Տարածքը հայկական մշակութային արեալում է:   Read more of this post

История Восточной Части Армении /Агванк, Гардман, Утик/ или кто такие албаны?


Резюме

Край, расположенный между нижним течением реки Аракс и реки Кура /Гардман-Утик, Арцах, Пайтакаран/ в армянской историографии известен под названием <Восточно-Армянская сторона>, <Земля Восточная>, <Страна Агванка> /Алуанк, Алванк/.   А регион,  того же самого края,  расположенный в пространстве между хребтами горы Мрава и озеро Севана, а также реки Кура, в раннем средневековье в армянской историографии известен под названиями   Гардман, Утик, Шакашен /Шикашен/ и Аршакашен.  Read more of this post

Պատմություն Հայոց Արեւելյան Կողմի /Աղվանք, Գարդման, Ուտիք/ կամ ովքե՞ր են ալբանացիները


Ամփոփում

Արաքս գետի ստորին հոսանքների և Կուր գետի միջև ընկած երկրամասը  /Գարդման-Ուտիք, Արցախ, Փայտակարան/ հայ պատմագրության մեջ հայտնի է  <Հայոց  արեւելից կողմանք>,  <Երկիրն արեւելից>  և <Աղվանից աշխարհ> /Աղվանք/ անուններով: Նույն երկրամասի  Սևանի ու Մռավի ջրբաժան լեռնաշղթաների և Կուր գետի միջակայքում ընկած տարածքը հայ պատմագրության մեջ վաղ միջնադարում հայտնի էր Գարդման  անունով: Գարդմանը հայտնի է  նաև  Ուտիք, Շակաշեն /Շիկաշեն/ և Արշակաշեն անուններով:  Read more of this post